Datos da crise da vivenda no Estado Español: alugueres en alza e vivendas baleiras

O acceso á vivenda converteuse no principal desafío social no Estado Español. Mentres se crean preto de 200.000 novos fogares anuais, a oferta de vivenda nova non chega a 100.000 unidades, xerando un déficit estrutural que o Banco de España estima en 700.000 inmobles. Este desaxuste, agravado pola presión do turismo e os alugueres turísticos, provocou un incremento acumulado do prezo da compravenda próximo ao 90% na última década, transformando a vivenda nun ben crecente inaccesíbel para amplas capas da poboación.

Paradoxicamente, o Instituto Nacional de Estatística (INE) rexistrou case 3,8 millóns de vivendas baleiras, o que representa aproximadamente o 14,4 % do parque residencial total, unha das taxas máis altas de Europa. Esta concentración maioritaria prodúcese en municipios rurais de menos de 10.000 habitantes, mentres que nas grandes cidades, onde a demanda é máis intensa, a dispoñibilidade é mínima, evidenciando que o problema non é só de cantidade senón de localización e especulación. En Galicia, por exemplo, sete de cada oito vivendas baleiras atópanse en localidades pouco poboadas, mentres que os centros urbanos sofren unha presión extrema sobre o aluguer.

A escalada dos prezos do aluguer reflicte a situación crítica. En 2025, a renda media situouse en 1.184 euros mensuais, cunha subida interanual do 5,9%, e en cidades como Barcelona, Madrid ou Málaga, as familias destinan preto do 40% dos seus ingresos netos ao aluguer. A oferta para aluguer tradicional segue diminuíndo —en Cataluña perdeuuse un 4,7% do stock— mentres a demanda se multiplica, con até 462 interesados por cada inmoble en Barcelona. Este fenómeno responde tanto á conversión de residencias en aluguer turístico como á percepción de inseguridade xurídica que limita o mercado de aluguer social.

Esta situación é consecuencia de causas estruturais e políticas: oferta insuficiente fronte a unha demanda crecente, presenza de compradores estranxeiros, presión do aluguer turístico e especulación inmobiliaria. O resultado é un panorama no que o dereito a unha vivenda digna está cada vez máis ameazado, facendo evidente a necesidade dun debate social e político sobre a regulación do mercado, a distribución do solo urbano e a protección da poboación fronte á especulación.

📸 Porcentaxe de vivendas baleiras segundo o seu consumo eléctrico. Fonte: newtral.es