O Estado Español segue a celebrar, un ano máis, o maior xenocidio da historia. O 12 de outubro, «Día da Hispanidade», marca a data na que Cristovo Colón chegou a América en 1492. Unha data que representa, para algunhas persoas, o inicio do imperio español e, para outras, o comezo dunha colonización sanguenta do continente americano.
A morte de 80 millóns de persoas nativas americanas (o 90 % da poboación indíxena total, segundo as estimacións) e o intento de aniquilación de civilizacións enteiras non parecen motivos para celebrar nada. Porén, no Estado Español, este día segue a ser unha data de exaltación nacional, con desfiles militares e símbolos patrióticos por todas partes. Hoxe, nalgúns países de Abya Yala segue a celebrarse o imposto «Día da Raza» aínda que, cada vez máis, ábrese o paso á reivindicación como «Día da Resistencia Indíxena».
A narrativa dominante do «descubrimento de América» non consegue agochar a historia de abusos, matanzas sistemáticas e espolio das riquezas de toda Abya Yala por parte do imperio español durante séculos. Un espolio que continúa vixente hoxe en día a través de empresas españolas como Repsol, Telefónica, BBVA o Banco Santander. O Estado Español fixo oídos xordos ás demandas de reparación de países como México ou Venezuela, e as celebracións deste día non fan máis que atentar contra a dignidade dos pobos que resisten no continente americano.
Diversas asociacións indíxenas e descoloniais asinan un manifesto nesta xornada no que esixen reparación e a derrogación das leis racistas do Estado Español. Así mesmo, denuncian que «ata hoxe, o uso da forza militar, as fronteiras artificiais, os mares convertidos en cemiterios e as violencias racistas estruturais e cotiás son a continuidade da Orde Colonial».
En varias cidades do territorio español houbo hoxe actos e manifestacións que contrarrestaron esta «festa nacional». Abya Yala resiste!
Fontes
-
“Día de la Resistencia Indígena, por la defensa de las identidades culturales”. Comisión Nacional de los Derechos Humanos México. https://www.cndh.org.mx/sites/default/files/documentos/2025-10/FRI_OCT_12.pdf
-
Williams, Charlotte. 2023. “Estimación de la pérdida de población y secuelas de la colonización”. Despojos en las Américas. https://dia.upenn.edu/es/content/WilliamsC004/
-
Paola Rubio. 2026. “La Asamblea Descolonicémonos convoca un año más una marcha en Madrid contra la celebración del 12 de Octubre”. Diario Red. https://www.diario-red.com/articulo/espana/asamblea-descolonicemonos-convoca/20261011172930078145.html
-
Neo-colonialismo petrolero en la Selva Ecuatoriana. Impactos socioambientales de 24 años de actividad extractiva de la empresa Repsol en el Parque Nacional Yasuní. Informe de Medicus Mundi. https://www.medicusmundi.es/storage/resources/publications/673af4bdd51ff_medicus-mundi-yasuni-cas-def.pdf
-
Ana Karen Celaya G. 2025. España ya quiere “normalizar” las relaciones con México pese a “claroscursos” entre ambos países, asegura el presidente Pedro Sánchez. El Imparcial. https://www.elimparcial.com/mundo/2025/11/09/espana-ya-quiere-normalizar-las-relaciones-con-mexico-pese-a-claroscursos-entre-ambos-paises-asegura-el-presidente-pedro-sanchez/
-
Venezuela reclamará a España reparaciones por saqueo durante el colonialismo. 2024. TeleSurTV. https://www.telesurtv.net/venezuela-reclamara-a-espana-reparaciones-por-saqueo-durante-el-colonialismo/
-
Descolonicémonos. Rebeldía y Sanación contra siglos de opresión. Manifiesto 2026. Asamblea Descolonicémonos 12 de octubre nada que celebrar. https://www.instagram.com/p/DeSD2nHiI0B/